Od 1 września 2026 roku Kazachstan wymaga cyfrowego znakowania określonych suplementów diety kodami GS1 DataMatrix. Nowy obowiązek dotyczy wskazanych produktów wyprodukowanych od tej daty. Kolejny etap przepisów, przewidziany dla suplementów wyprodukowanych od 1 marca 2027 roku, obejmuje określone wymagania dotyczące identyfikowalności i agregacji opakowań. Jak przygotować polską linię produkcyjną i współpracę z importerem?
Szybka odpowiedź dla eksportera: w Kazachstanie od 1 września 2026 r. obowiązek dotyczy określonych suplementów diety wyprodukowanych od tej daty. Kod musi mieć prawidłową strukturę GS1 DataMatrix i pochodzić z odpowiedniego procesu emisji. Polski producent może przygotować nadruk na własnej linii po ustaleniu procedury z importerem. Nie wystarczy standardowy kod EAN ani Data Matrix zawierający wyłącznie GTIN i LOT.
Najważniejsze pytania: czy produkt podlega znakowaniu? · kto zamawia kody i gdzie je drukować? · jak wygląda kod? · jak znakować kartony i palety? · FAQ eksportera.
Najważniejsze wymagania Tañba dla suplementów diety
| Obszar | Co trzeba wiedzieć? |
|---|---|
| System | Tañba / ЦС МПТ (IS MPT) – kazachska platforma cyfrowego znakowania i identyfikowalności |
| Od 1.09.2026 | Obowiązkowe znakowanie produktów objętych przepisami, wyprodukowanych od tej daty |
| Opakowania jednostkowe | Indywidualny GS1 DataMatrix ze wskazanymi danymi |
| Od 1.03.2027 | Wskazane w rozporządzeniu wymagania dotyczące agregacji i identyfikowalności, dla produktów wyprodukowanych od tej daty |
| Zakres | Zależy od klasyfikacji TN WED EAEU, rejestracji produktu, dat produkcji oraz wyjątków |
Podstawą są kazachskie zasady znakowania suplementów diety – rozporządzenie nr 86 z 3 sierpnia 2026 r.. Przed wdrożeniem należy sprawdzić status konkretnego SKU z importerem.
Co to jest Tañba (IS MPT) i czy dotyczy tylko suplementów?
Tañba (Таңба) jest kazachskim systemem cyfrowego znakowania. W przepisach pojawia się nazwa ЦС МПТ, a w materiałach branżowych także ИС МПТ (IS MPT). System służy identyfikacji produktów i obsłudze wymaganych zdarzeń w obrocie.
Nie dotyczy wyłącznie suplementów. Kazachstan obejmuje znakowaniem również leki, obuwie, wyroby tytoniowe, oleje silnikowe i kolejne grupy, a harmonogram na lata 2026–2029 uwzględnia m.in. wybrane kosmetyki, odzież i żywność. Szczegóły i aktualne terminy: znakowanie produktów w Kazachstanie – Tañba, Data Matrix i harmonogram 2026–2029.
Jakie suplementy diety podlegają obowiązkowi znakowania?
W przepisach kazachskich suplementy określane są jako biologicznie aktywne dodatki do żywności (БАД). Kwalifikacja nie zależy jednak jedynie od marketingowej nazwy produktu. Trzeba potwierdzić:
- kod TN WED EAEU i opis towaru;
- status rejestracyjny suplementu;
- datę produkcji i zastosowanie przepisów przejściowych;
- obowiązki kazachskiego importera.
Nie należy traktować wszystkich preparatów witaminowych, roślinnych i mineralnych jako automatycznie objętych przepisami bez ich kwalifikacji.
Czy suplementy wyprodukowane przed 1 września 2026 r. wymagają dodatkowego znakowania?
Co do zasady nie, jeżeli mieszczą się w przepisach przejściowych. Oficjalne wyjaśnienia kazachskiego urzędu sanitarnego wskazują, że produkty wyprodukowane przed 1 września 2026 r. mogą pozostać w obrocie bez nowego oznaczenia do końca okresu przydatności. Producent powinien jednak przekazać importerowi dokumentację umożliwiającą potwierdzenie daty produkcji i statusu konkretnej partii. Nie można stosować tego wyjątku do nowych partii wyprodukowanych po rozpoczęciu obowiązku.
Kto zamawia kody Tañba i czy polski producent może drukować je w Polsce?
Obowiązki administracyjne i odpowiedzialność za prawidłowe wprowadzenie towaru do kazachskiego systemu należy uzgodnić z importerem lub innym uprawnionym uczestnikiem systemu. Techniczny proces nanoszenia kodów może odbywać się u polskiego producenta — na przykład na kartonikach jeszcze przed zapakowaniem w karton zbiorczy.
Kiedy trzeba nanieść kod na importowany suplement?
Oficjalne materiały kazachskiego urzędu dotyczące suplementów wskazują, że oznaczenie importowanego towaru należy zorganizować przed przekroczeniem granicy albo przed objęciem towaru odpowiednią procedurą celną, zgodnie z właściwą ścieżką importu. Dlatego warto uzgodnić miejsce znakowania przed uruchomieniem dostawy, nie dopiero podczas odprawy.
Jakie informacje importer powinien przekazać polskiemu producentowi?
- potwierdzenie, że dane SKU podlega obowiązkowi oraz właściwą klasyfikację TN WED EAEU;
- GTIN i dane rejestracyjne produktu wymagane przez Tañba;
- właściwie wyemitowane kody oraz sposób ich bezpiecznego przekazywania do systemu linii;
- wymagania dotyczące minimalnej powierzchni nadruku, kontroli i czytelności;
- zasady raportowania wydrukowanych i niewykorzystanych kodów oraz agregacji.
Najważniejsza zasada: wydrukowanie unikalnych numerów przez drukarkę to nie to samo co wyemitowanie i rozliczenie oficjalnych kodów znakowania.
Jakie dane zawiera kod GS1 DataMatrix dla suplementów?
Kazachski kod znakowania nie jest zwykłym kodem z GTIN i numerem partii. Rozporządzenie nr 86 przewiduje szczegółową strukturę z identyfikatorami zastosowania GS1:
| AI GS1 | Znaczenie |
|---|---|
| (01) | GTIN – 14 cyfr identyfikujących produkt |
| (21) | Indywidualny numer seryjny – 13 znaków |
| (91) | 4-znakowy identyfikator weryfikacyjny |
| (92) | 44-znakowy kod kontrolny |
Przy kodowaniu należy stosować prawidłową symbolikę GS1 DataMatrix oraz odpowiednie znaki funkcyjne i separatory. Dla kodów emitowanych w Kazachstanie szczegóły numeru seryjnego określają tamtejsze zasady. Drukarka powinna odwzorowywać dane otrzymane z uprawnionego źródła, a nie samodzielnie tworzyć dowolne „oficjalne” kody.
Czy w Data Matrix trzeba umieszczać LOT, datę produkcji i EXP?
Numer partii LOT, data produkcji i data ważności mogą być potrzebne na opakowaniu. Nie należy jednak mylić ich z czterema grupami danych wskazanymi wyżej. W standardzie GS1 istnieją m.in. identyfikatory (10) dla partii i (17) dla terminu ważności, lecz nie zastępują one pól (91) i (92) wymaganych dla omawianego kodu. Ostateczny projekt etykiety trzeba sprawdzić z wymaganiami dotyczącymi suplementu.
Dlaczego kod Data Matrix może być czytelny, a mimo to niezgodny z IS MPT?
Ocenę zgodności należy rozdzielić na trzy poziomy. Pierwszy to struktura danych: właściwe identyfikatory GS1, długość pól i separatory. Drugi to jakość wydruku: kontrast, rozdzielczość, moduł kodu i możliwość niezawodnego odczytu. Trzeci to status systemowy: kod powinien zostać poprawnie wydany i obsłużony przez uprawniony system.
Przykładowo skaner odczyta symbol zawierający prawidłowy GTIN i numer partii, ale taki nadruk nie zastąpi wymaganej struktury serializacyjnej z polami (21), (91) i (92).
Data Matrix czy QR – który kod jest właściwy?
Jeżeli dla danej grupy przepisy wskazują GS1 DataMatrix, zwykły kod QR nie jest zamiennikiem. Nie należy też mylić kodu znakowania z marketingowym kodem QR prowadzącym do strony produktu lub informacji dla konsumenta.
Jak wygląda znakowanie opakowań jednostkowych na linii?
1. Rejestracja produktu i uzyskanie kodów
Producent uzgadnia z importerem uprawnienia do rejestracji i pozyskania kodów. Należy przygotować dane GTIN, właściwą klasyfikację i dokumentację produktu.
2. Przekazanie kodów do oprogramowania produkcyjnego
System obsługujący serializację przekazuje indywidualne oznaczenia do sterownika drukarki. Możliwa jest integracja z ERP, MES lub wyspecjalizowanym oprogramowaniem, zależnie od architektury zakładu.
3. Druk zmiennych danych
Każdy kartonik lub odpowiednia etykieta otrzymuje własny kod GS1 DataMatrix. Technologia REA JET HR 2.0 (TIJ) pozwala na precyzyjne znakowanie małych opakowań, pod warunkiem dobrania powierzchni, atramentu i parametrów linii.
4. Odczyt, weryfikacja i odrzucanie błędnych produktów
System wizyjny powinien potwierdzić poprawność oraz czytelność danych; stanowisko odrzutu może usuwać jednostki niezgodne. Odrębnym etapem jest pomiar jakości nadruku według ISO/IEC 15415 z wykorzystaniem odpowiedniego weryfikatora.
5. Rozliczenie wykorzystanych kodów
Proces musi odzwierciedlać kody użyte, niewykorzystane oraz przypisane do produktów odrzuconych. Zakres raportowania należy uzgodnić z importerem i właściwym systemem Tañba.
Agregacja Data Matrix: opakowania jednostkowe, kartony i palety
Agregacja polega na elektronicznym powiązaniu identyfikatorów produktów z jednostkami transportowymi. Przykład: 1000 opakowań suplementu otrzymuje indywidualne kody, następnie produkty są pakowane po 50 sztuk do 20 kartonów, a wszystkie kartony trafiają na paletę. Oprogramowanie zapisuje strukturę 1000 opakowań → 20 kartonów → 1 paleta.
Na stanowisku agregacji skanuje się kody opakowań i przypisuje je do identyfikatora kartonu. Podobna relacja może łączyć kartony z paletą. Jeżeli zawartość ulegnie zmianie, informacja agregacyjna wymaga aktualizacji.
SSCC, GS1-128 i Data Matrix – jak oznaczać kartony i palety?
SSCC jest standardem GS1 identyfikującym jednostkę logistyczną. Karton i paleta mogą mieć osobne numery SSCC; nie są to różne standardy „SSCC1” oraz „SSCC2”. Kazachskie przepisy dla suplementów przewidują oznaczanie opakowań transportowych właściwymi identyfikatorami w symbolice GS1-128 lub DataMatrix. Konkretną strukturę danych i obowiązki raportowania należy uzgodnić z importerem.
Jakie są trzy poziomy serializacji i agregacji na linii pakowania suplementów?
| Poziom | Co jest drukowane lub skanowane? | Co zapisuje oprogramowanie? |
|---|---|---|
| Opakowanie jednostkowe | Indywidualny GS1 DataMatrix | Unikalny identyfikator opakowania i status kontroli |
| Karton zbiorczy | Identyfikator kartonu, np. odpowiednio skonfigurowana etykieta | Listę kodów opakowań przypisanych do kartonu |
| Paleta | Identyfikator jednostki logistycznej, np. SSCC, gdy jest odpowiedni dla procesu | Powiązanie palety z konkretnymi kartonami |
Przykład: 1000 kartoników z 1000 indywidualnych kodów trafia do 20 kartonów po 50 sztuk. Każdy karton ma własny identyfikator. System wiąże 20 kartonów z identyfikatorem palety. Przy zmianie zawartości należy poprawić relacje, a nie tylko wymienić etykietę.
Czy do agregacji wystarczy drukarka i skaner?
Nie. Potrzebne jest także oprogramowanie, które zapisuje relacje między identyfikatorami, zarządza wyjątkami i zapewnia wymagany przepływ danych. Drukarka REA JET, system Print & Apply i skanery mogą obsługiwać fizyczną część procesu, ale system agregacyjny oraz odpowiedzialność za raportowanie należy osobno ustalić.
Jakie urządzenia REA wykorzystać do znakowania suplementów dla Kazachstanu?
REA JET HR 2.0 – indywidualne kody GS1 DataMatrix
Przemysłowa drukarka TIJ nadaje się do precyzyjnego znakowania kartoników i innych odpowiednio dobranych materiałów opakowaniowych. Może drukować numery seryjne oraz indywidualne kody z systemu nadrzędnego, po potwierdzeniu parametrów aplikacji.
REA LABEL DS – automatyczne etykietowanie kartonów i palet
System Print & Apply REA LABEL DS umożliwia druk etykiet z danymi zmiennymi i ich automatyczne nanoszenie na opakowania transportowe. Może być elementem instalacji z oprogramowaniem agregacyjnym.
REA VERIFIER – profesjonalna kontrola kodów
REA VERIFIER pozwala mierzyć jakość optyczną kodów, co uzupełnia bieżący odczyt kamerą na linii.
System drukowania, kontroli i agregacji musi zostać dopasowany do procesu klienta. Bezpośrednia integracja z Tañba wymaga odrębnego potwierdzenia technicznego; samo urządzenie drukujące nie zapewnia kompletnej obsługi systemu państwowego.
Jakie urządzenia wybrać w zależności od opakowania i wydajności?
| Zastosowanie | Technologia do oceny | Najważniejsze kryterium |
|---|---|---|
| Wysokiej rozdzielczości GS1 DataMatrix na kartoniku | REA JET HR 2.0 – TIJ | Gęstość kodu, kontrast i prędkość linii |
| Opakowanie z tworzywa lub butelka | Dobór TIJ, CIJ lub etykietowania po testach | Geometria i przyczepność oznaczenia |
| Etykieta kartonu i palety | REA LABEL DS – Print & Apply | Identyfikator jednostki i aplikacja etykiety |
| Kontrola jakości kodu | REA VERIFIER | Weryfikacja parametrów optycznych zgodnie z ISO/IEC 15415 |
Dobór urządzenia nie zastępuje ustalenia struktury kodu i odpowiedzialności importera. Jeżeli nadruk zawiera znaczną ilość danych, trzeba przetestować jego fizyczny rozmiar na konkretnym kartoniku lub etykiecie.
Najczęstsze błędy przy znakowaniu suplementów na eksport do Kazachstanu
- Wydrukowanie zwykłego Data Matrix bez wymaganych danych kontrolnych.
- Powtarzanie tego samego numeru seryjnego na wielu opakowaniach.
- Zbyt mały kontrast lub niewłaściwe wymiary kodu.
- Brak przypisania skanowanych produktów do właściwego kartonu.
- Brak rozliczania odrzuconych kodów i zmian w agregacji.
- Założenie, że procedury rosyjskiego Chestny ZNAK są identyczne w Kazachstanie.
FAQ – pytania polskich producentów suplementów o Tañba i Data Matrix
Czy starsze partie suplementów trzeba ponownie znakować?
Dla produktów wyprodukowanych przed 1 września 2026 r. przewidziano przepisy przejściowe. Należy potwierdzić z importerem status partii i dokumentację daty produkcji.
Skąd pobrać oficjalne kody do nadruku?
Kody należy uzyskać zgodnie z procedurą Tañba przez uprawnionego uczestnika systemu. Samodzielne wygenerowanie identyfikatorów przez sterownik drukarki nie zastępuje emisji oficjalnych kodów.
Czy kod EAN-13 z opakowania wystarczy?
Nie. Kod EAN-13 identyfikuje typ produktu, a wymagany GS1 DataMatrix pozwala również identyfikować indywidualne opakowanie i zawiera dane kontrolne określone w przepisach.
Czy można nakleić etykietę zamiast drukować bezpośrednio na kartoniku?
Dobór techniki nanoszenia trzeba potwierdzić na podstawie wymagań znakowania, trwałości oraz miejsca umieszczenia kodu. Technicznie kod może być nadrukowany na odpowiedniej etykiecie, ale musi spełniać wymagania właściwe dla produktu i procesu importowego.
Czy kartony i palety mają mieć taki sam kod jak opakowania?
Nie. Kod jednostkowy identyfikuje pojedynczy produkt, a opakowanie transportowe otrzymuje odrębny identyfikator. Ich powiązanie zapisuje system agregacyjny.
Co zrobić, gdy kamera odrzuci błędny kod Data Matrix?
System powinien bezpiecznie odrzucić niezgodną jednostkę i prawidłowo rozliczyć jej kod. Procedura ewentualnego ponownego znakowania i rozliczania musi być zgodna z architekturą serializacji i zasadami importera.
Czy na kodzie trzeba nadrukować czytelny tekst GTIN i numer seryjny?
To, jakie informacje muszą znaleźć się w postaci czytelnej dla człowieka obok kodu, należy potwierdzić w wymaganiach właściwej kategorii i projekcie opakowania. Nie należy utożsamiać treści zakodowanej z obowiązkowym układem tekstu na etykiecie.
Od kiedy suplementy muszą mieć Data Matrix w Kazachstanie?
Od 1 września 2026 r. dla suplementów objętych przepisami i wyprodukowanych od tej daty. Szczegóły określa rozporządzenie nr 86.
Kiedy rozpoczyna się obowiązek agregacji suplementów?
Określone przepisy o agregacji i identyfikowalności odnoszą się do produktów wyprodukowanych od 1 marca 2027 r. Należy sprawdzić zakres obowiązku w konkretnym procesie.
Czy na każdym opakowaniu musi znajdować się unikalny kod?
Tak, jeżeli produkt podlega indywidualnej serializacji opisanej w przepisach dla suplementów.
Czy polski producent może nanieść kod w Polsce?
Technicznie tak, po prawidłowym pozyskaniu kodów i uzgodnieniu procesu z uprawnionym uczestnikiem Tañba. Obowiązki importowe należy potwierdzić dla danego towaru.
Czy kod Data Matrix z rosyjskiego systemu działa w Kazachstanie?
Nie należy zakładać automatycznej zamienności. Systemy mają odrębne procedury i trzeba potwierdzić ewentualne zasady wzajemnego uznawania kodów.
Czy skaner wystarczy do kontroli?
Skaner odczytuje dane; profesjonalny weryfikator ocenia jakość nadruku. Dodatkowo należy kontrolować poprawność oraz status identyfikatora.
Czy REA JET oferuje kompletne połączenie z IS MPT?
REA dostarcza urządzenia do znakowania, etykietowania i weryfikacji; zakres współpracy z systemem serializacyjnym i platformą Tañba trzeba osobno ustalić.
Skonsultuj znakowanie suplementów do Kazachstanu z REA Elektronik
Dobierz technologię do materiału opakowania, wymaganego Data Matrix, prędkości linii i architektury serializacji oraz agregacji. Prześlij przykładowe opakowanie i wymagania importera na info@reajet.pl. Zobacz także informacje o współpracy REA JET z GS1 Polska.
Źródła
- Rozporządzenie nr 86 z 3 sierpnia 2026 r. – suplementy diety.
- Ministerstwo Zdrowia Kazachstanu – znakowanie suplementów od września 2026 r..
- Wykaz produktów objętych znakowaniem.
- GS1 General Specifications.
- Kazachski urząd sanitarny – oficjalne pytania i odpowiedzi o znakowaniu suplementów diety, 11 września 2026 r..
Stan informacji: 6 listopada 2026 r. Zakres zastosowania przepisów i model integracji trzeba potwierdzić dla konkretnego produktu.